آشنایی با شباهت‌ها و تفاوت‌های بازار فارکس و رمزارز

0
121

بازار فارکس چگونه است؟

بازار تبادل ارز خارجی که اصطلاحاً فارکس (Forex) نام دارد عمدتاً با ارزهای دولتی بین المللی سروکار داشته و ۵ روز هفته به طور ۲۴ ساعته درحال فعالیت بوده و شامل معاملات غیرمتمرکز خارج از بورس (OTC) است. بازار فارکس با حجمی حدود ۵ تریلیون دلار معامله در روز به عنوان بزرگترین بازار معاملات در دنیا محسوب می‌شود. این بازار متشکل از موسسات مالی، بانک‌ها، شرکت‌های تجاری و سرمایه‌گذاران خرد است که عمدتاً برای کسب و کار خود یا با هدف کسب سود در این بازار به تبادل ارزهای ملی می‌پردازند.

پس از ایجاد استاندارد طلا در قرن نوزدهم و به تبع آن پذیرش دلار آمریکا به عنوان ارز ذخیره دنیا در قرن بیستم میلادی، بازار فارکس در دنیا ایجاد شد. البته سیستمی که اکنون شاهد آن هستیم از دهه ۱۹۷۰ پس از گسترش سرمایه‌گذاری توسط افراد حقوقی و سرمایه‌گذاران خرد پدیدار شده است. در نهایت ظهور معاملات اینترنتی در دهه ۹۰ باعث دسترسی بیشتر به بازار فارکس و مکانیزه شدن آن گردید و همین موضوع آن را به بزرگترین بازار معاملات دنیا تبدیل کرده است. 

برخلاف معاملات سهام که غالباً در پلتفرم کارگزاری‌ها انجام می‌شود، بخش عمده معاملات بازار فارکس در خارج از بورس (OTC) انجام می‌گیرد. یعنی مذاکره میان معامله‌گران بدون دخالت هیچگونه نهاد دولتی که معاملات را تضمین کند انجام می‌شود. معامله‌گران با یکدیگر توافق کرده و از طریق یک بروکر (Broker) مستقیماً با یکدیگر معامله می‌کنند. بروکر درواقع یک شخص واسطی است که به تسهیل انجام معاملات از جانب مشتریان می‌پردازد. بازار فارکس از روز دوشنبه تا جمعه به طور ۲۴ ساعته فعالیت می‌کند که البته در هر روز ۴ جلسه معاملاتی (Session) اصلی وجود دارد که برحسب ساعت کاری در مناطق جغرافیایی مختلف با یکدیگر تداخل زمانی دارند.

بازار فارکس بازاری با تحرکات سریع و نوسانات قیمتی بالاست و این دقیقاً همان چیزی است که طی دهه‌های اخیر نظر معامله‌گران را به خود معطوف کرده است. همین نوسانات است که فرصت‌هایی را برای کسب ‌سودهای بزرگ فراهم می‌کند. اغلب این نوسانات به واسطه اخبار سیاسی و اقتصادی در بازار ایجاد می‌شود ضمن اینکه قدرت اقتصاد یک کشور و همینطور روابط بین‌المللی آن تا حد زیادی بر ارزش پول ملی آن کشور در برابر سایر کشورها متکی است. به همین دلیل معامله‌گران فارکس علاوه بر تحلیل تکنیکال، مباحثی مانند تقویم‌های اقتصادی، گزارشات تولید ناخالص ملی و آخرین اخبار در خصوص تنش‌های سیاسی مطرح در ابعاد جهانی را دنبال می‌کنند.

بازار رمزارز چگونه است؟

بازار رمزارز (Cryptocurrency) یک بازار بسیار جوان با حدود ۱۱ سال سابقه فعالیت است و منحصراً با دارایی‌های دیجیتال سروکار دارد. این بازار ۷ روز هفته به طور شبانه‌روزی فعالیت می‌کند و ضمن اینکه معاملات خارج از بورس نیز در این بازار وجود دارد، اما بخش عمده‌ای از حجم معاملات در این بازار از طریق صرافی‌ها (Exchange) انجام می‌شود.

معامله رمزارزها در سال ۲۰۰۹ با بیت‌کوین (BTC) آغاز شد و در آن زمان صرافی‌ها هنوز پا به عرصه این بازار نگذاشته بودند. اما پس از تاسیس صرافی‌ها و ظهور تعداد زیادی از آلت‌کوین‌های (Altcoin) مختلف در بازار، اکوسیستم عظیمی از معاملات دارایی‌های دیجیتال به سرعت رونق پیدا کرد. امروزه حجم معاملات روزانه در این بازار حدود ۱۰۰ میلیارد دلار است که بخش عمده‌ آن از طریق صرافی‌ها انجام می‌گیرد. این صرافی‌ها به صورت شبانه‌روزی و در تمام روزهای سال فعالیت می‌کنند اما ممکن است مقررات معامله در هر یک از این پلتفرم‌ها بسیار متفاوت باشد، زیرا در برخی از کشورها قوانین و رویکردهای متفاوتی نسبت به رمزارزها وجود دارد.

این بازار با نوسانات قیمتی شدیدی همراه است و احتمال دستکاری در آن نیز وجود دارد. البته همانند بازار فارکس، بسیاری از معامله‌گران این نوسانات را یک مزیت می‌پندارند. با وجود حساسیت بالای بازارهای رمزارز نسبت به اخبار صنعت و کلاهبرداری‌ها، اما به طور کلی این بازار کمتر تحت تاثیر اتفاقات جهانی و بازارهای مالی سنتی قرار می‌گیرد. برهمین اساس، معامله‌گران در این بازار کمتر اخبار و مسائل بنیادی را مد نظر قرار داده و به تحلیل تکنیکال توجه بیشتری دارند.

چه شباهت‌هایی بین بازار فارکس و رمزارز وجود دارد؟

شباهت‌های بسیاری بین این دو بازار وجود دارد من جمله اینکه هردو با ارزها سروکار داشته، با سرعت و نوسانات بالایی همراه هستند و هردو برای فعالیت به تکنولوژی مدرن ارتباطات متکی هستند.

شاید ساده‌ترین مقایسه میان این بازارها این باشد که برخلاف بازارهای دیگر که با دیگر کالاهای ملموس سروکار دارند، هردوی این بازارها بر پایه ارزها هستند. اگرچه بسیاری از افراد هنوز عنوان «ارز» را برای دارایی‌های دیجیتال مناسب نمی‌دانند، اما به هرحال بیت‌کوین و سایر رمزارزها درصدد تبدیل به چنین ابزار مالی ساده‌ای هستند. یکی دیگر از شباهت‌ها این است که طیف وسیعی از بازیگران از افراد حقیقی گرفته تا موسسات مالی بزرگ برای انجام کسب‌وکار یا با هدف کسب سود در هر دو بازار حضور دارند.

یکی دیگر از شباهت‌های مهم بین این دو بازار این است که کامپیوتر‌ها و تکنولوژی اینترنت نقش مهمی را در ایجاد این بازارها ایفا می‌کنند. اگرچه ظهور بازار فارکس به پیش از عصر IT‌ برمی‌گردد اما برهیچکس پوشیده نیست که این بازار رونق و گسترش خود را وام‌دار این تکنولوژی است به طوریکه امروزه اکثر معاملات از طریق اینترنت انجام می‌شود. بازار رمزارز در این زمینه حتی یک قدم پا را فراتر گذاشته است چرا که این بازار تنها در حوزه دیجیتال فعالیت دارد و در حقیقت انجام معاملات این بازار بدون شبکه‌های کامپیوتری به هیچ عنوان امکان پذیر نیست. 

چه تفاوت‌هایی میان این دو بازار وجود دارد؟

علی رغم شباهت‌هایی که ذکر شد، تفاوت‌های مهمی نیز میان این دو بازار وجود دارد. یکی از بزرگترین تفاوت‌ها ماهیت معاملات خارج از بورس در مقایسه با استفاده از صرافی‌ها است، ضمن اینکه هرکدام از این بازارها واکنش‌های متفاوتی به فشارهای اقتصادی در دنیا دارند.

در معاملات خارج از بورس نقدینگی از سرتاسر دنیا وجود دارد، اما همانطورکه قبلا اشاره شد معاملات اغلب بایستی توسط یک بروکر انجام شود. برای این نوع معاملات امکان دریافت حسابی که دسترسی مستقیم به بازار را فراهم کند وجود دارد، اما این حساب‌ها شدیداً تحت نظارت هستند. انجام معاملات از طریق یک بروکر برای بسیاری از سرمایه‌گذاران و معامله‌گران آسان‌تر است، البته بروکرها نیز بابت این کار کارمزد دریافت می‌کند. مقدار این کارمزد به عوامل مختلفی چون موسساتی که درمعاملات دخالت دارند، جفت ارزی که انتخاب می‌کنید و شرایط فعلی بازار بستگی دارد.  

رمزارزها عمدتاً از طریق صرافی‌ها خریداری می‌شوند. یک صرافی، همانند یک بروکر، به عنوان یک واسطه در معاملات عمل کرده و کارمزد دریافت می‌کند. برخلاف بروکرها، صرافی‌ها به عنوان یک مرجع واحد در خرید و فروش‌ها فعالیت می‌کنند و معمولاً نرخ کارمزد ثابتی را برای معاملات اعمال می‌کنند. در این شرایط امکان چانه‌زنی برای کاربران وجود ندارد و معاملات بر اساس قوانین صرافی انجام می‌شود. لذا این موضوع می‌تواند تاحدودی باعث ساده شدن فرآیند برای کاربران شود، اما از سوی دیگر، این بدین معنی است که فعالیت کاربران تحت نظارت یک مرجع مرکزی خواهد بود.

از طرف دیگر میان ارزهای جهانی و رمزارزها نیز تفاوت‌هایی وجود دارد و این همان موضوعی است که طرفداران هر یک معمولا در وهله اول به آن اشاره می‌کنند. ارزهای سنتی یا اصطلاحاً ارزهای فیات (Fiat) معمولاً در برابر یک دارایی، یا یک ارز دیگر ارزش‌گذاری می‌شوند و تحت نظارت دولت‌ها و بانک‌های مرکزی قرار دارند. سیستم‌هایی که تعاملات میان این ارزها را در دنیا تعریف می‌کنند قدیمی و پیش‌پا افتاده هستند. ارزش یک ارز جهانی همواره متکی به عوامل مختلفی است من جمله اینکه آن کشور چه کالاهایی تولید‌ می‌کند و اقتصاد آن در برابر سایر کشورها چه وضعیتی دارد؟ این درحالی است که چنین مواردی به ندرت در رمزارزها وجود دارد. قدمت هیچکدام از رمزارزها به بیش از یک دهه نمی‌رسد و هیچ یک به کشور یا بانک خاصی تعلق ندارند. اگرچه امکان ارزش‌گذاری رمزارزها در برابر دارایی‌های دیگر وجود دارد، اما اکثراً برای ارزش‌گذاری به ترکیبی از کاربرد خود و میزان تمایل سرمایه‌گذاران به سفته‌بازی در ‌‌آنها وابسته هستند. یک دارایی دیجیتال می‌تواند کارایی‌های ذاتی بسیار متنوعی داشته باشد، و ضمن اینکه بازار بسیار رقابتی است، غالباً چندین پروژه برای کسب موقعیت مشابهی در بازار درحال رقابت هستند. از طرفی نیز، برای هیچکدام از رمزارزها قوانین و نظارت کاملی وجود نداشته و مشخص نیست که در آینده چه قوانینی برای آنها وضع خواهد شد. برخی گمان می‌کنند که با ظهور رمزارزها، ارزهای فیات عملاً سقوط خواهند کرد. درحالی که به طور متوسط، این ارزها در مقایسه با بسیاری از رمزارزهای موجود، ابزارهای مورد قبول و مناسب‌تری برای سرمایه‌گذاران محسوب می‌شوند.

منبع: Cointelegraph

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید